Donderdagmiddag landde rond 15.30 uur de eerste Nederlandse F-35 op de vliegbasis Leeuwarden. De definitieve komst van de F-35 naar Nederland was voor de Koninklijke Luchtmacht een mijlpaal en reden voor een bescheiden feestje.
De F-35 werd op het platform welkom geheten door de brandweer. Daarbij werd het watersaluut onbedoeld een schuimsaluut. Dat kwam doordat de brandweer iets eerder moest uitrukken voor een terugkerende F-16 met rook in de cockpit.
In 2016 waren er ook al eens Nederlandse F-35’s op Leeuwarden te zien, tijdens de Open Dagen van de luchtmacht. Twee toestellen kwamen toen over vanuit Amerika, onder meer om enkele ‘belevingsvluchten’ uit te voeren voor omwonenden van de vliegbases Leeuwarden en Volkel. Dit jaar waren op de Open Dagen op de vliegbasis Volkel nog eens twee F-35’s aanwezig. Beide keren waren het toestellen die in Amerika gestationeerd zijn voor test- en trainingsvluchten.
De eerste F-35 die nu definitief naar Nederland komt, is het negende toestel voor Nederland. In november volgt nummer tien, in 2020 zullen nog eens acht F-35’s naar Leeuwarden komen. De ‘JSF’s’ zullen gebruikt worden om de piloten te laten vliegen onder Nederlandse omstandigheden. Ook worden grondpersoneel en technici opgeleid om te werken met het toestel. In Amerika, op de vliegbasis Luke in Arizona, zijn de vliegers al omgeschoold voor de F-35. De omstandigheden in de woestijn van Arizona zijn echter anders zijn dan die in Europa. Om te wennen aan het Europese weer en bijvoorbeeld het vliegen boven zee, volgen ze in Nederland een korte ’theatre conversion’.
Eind 2021 wordt verwacht dat de Nederlandse toestellen ‘initieel operationeel inzetbaar’ zijn. Deze ‘Initial Operational Capability’ (IOC) betekent dat het eerste squadron dan inzetbaar is voor operationele taken. Concreet betekent het dat vanaf dat moment vier F-35’s beschikbaar zijn voor een (kortdurende) inzet in het buitenland. Vanaf 2024 zullen de Nederlandse toestellen ‘Full Operational Capability’ bereiken. Vanaf dan zullen de F-35’s ook het luchtruim boven Nederland gaan bewaken (QRA, Quick Reaction Alert).
Uddel
MBO