Lockheed Martin maakt goede kans om nog meer F-35’s te kunnen verkopen aan Europese luchtmachten. Eerder dit jaar koos Zwitserland al voor de F-35. Spanje, Griekenland en Tsjechië zouden nu ook serieuze belangstelling hebben voor dit moderne gevechtstoestel van de ‘vijfde generatie’, zo schrijven diverse media.
Spanje
De Spaanse luchtmacht beschikt over een vloot van F/A-18 Hornet- en Eurofighter Typhoon-gevechtsvliegtuigen. Spanje ontving eind jaren negentig een aantal Hornets tweedehands van de US Navy en die hebben het eind van hun levensduur nu wel bereikt. De verwachting is dat ze twintig toestellen worden vervangen door extra Typhoons. Het merendeel van de Spaanse Hornets is de afgelopen jaren gemoderniseerd en kan nog door tot ongeveer 2030. Een van de kansrijke kandidaten om de Hornet op te volgen is de F-35. De Spaanse marine is namelijk ook op zoek naar een nieuw toestel. Er is een opvolger nodig voor de EAV-8B Harrier, die wordt gebruikt vanaf het Spaanse vliegdekschip ‘Juan Carlos I’. De Harrier kan verticaal starten en landen en de F-35B is het enige toestel dat dit ook kan.
Tegelijkertijd neemt Spanje deel aan FCAS, de “Euro-JSF” die door Frankrijk en Duitsland wordt ontwikkeld. De FCAS (Future Combat Air System) moet rond 2040 in dienst komen, als opvolger van onder meer de Franse Rafale en Duitse Typhoon.. Als de Spaanse luchtmacht kiest voor de F-35, is het de vraag wat dit betekent voor deelname aan de FCAS. Een alternatief scenario zou kunnen zijn dat de Hornets (deels) worden vervangen door meer Typhoons. Spanje beschikt al over dit type en het zou een goede ‘overbrugging’ zijn totdat de FCAS vanaf 2040 beschikbaar komt.
Griekenland
Griekenland zou graag 24 F-35’s willen kopen, zo schrijven Griekse media. De Griekse luchtmacht heeft dit jaar de eerste van achttien Rafale-toestellen van Frankrijk ontvangen, maar deze uitbreiding van de gevechtsvloot lijkt niet voldoende voor de Grieken. Hoewel Turkije geen F-35’s heeft kunnen aanschaffen, blijft Griekenland de dreiging voelen van haar buurland. Belangrijkste obstakel dat de de Griekse regering moet overwinnen, is financiering van de prijzige F-35’s.
Tsjechië
Ook de Tsjechen kijken met veel belangstelling naar de F-35. Op dit moment beschikt de Tsjechische luchtmacht over veertien SAAB JAS39 Gripens, die zijn geleast van de Zweedse regering. Het contract van deze lease eindigt in 2027, maar er is de mogelijkheid om met nog eens twee jaar te verlengen. Naast de F-35 maakt ook de modernste versie van de F-16 (Block 70/72, ook wel aangeduid als F-16V) een goede kans. Zowel Slowakije, Bulgarije als Roemenië hebben recent F-16’s besteld, Polen vliegt al langer met de F-16. Samenwerking tussen deze NAVO-landen wordt makkelijker als de luchtmachten met hetzelfde type vliegen.
