Maandag 31 maart neemt de Britse luchtmacht na meer dan 50 jaar afscheid van de Puma-transporthelikopter. De afgelopen week voerden Puma-helikopters formatievluchten uit langs de vele Britse bases, die een rol speelden in de operationele geschiedenis van de Puma. Robert Verbrugge stelde enkele foto’s beschikbaar van de formatievlucht boven Duxford van afgelopen donderdag.
Op 26 en 27 maart 2025 vloog een afscheidsformatie van drie RAF Puma-helikopters langs een groot aantal vliegbases in Engeland en Noord-Ierland. Hoewel de Britse heli’s ook boven Schotland actief waren, werden geen Schotse locaties aangedaan tijdens de afscheidsvlucht.
Het type werd in de jaren 60 door Sud Aviation ontworpen als SA.300 Puma, een middelzware transporthelikopter voor het Franse leger. In 1971 ontving de Royal Air Force de eerste van 48 Puma HC.1 helikopters. De Britse luchtmacht heeft de helikopter in de afgelopen 50 jaar ingezet in vele conflictgebieden, zoals tijdens de Falklandoorlog in 1982, de Golfoorlog in 1991, vredesoperaties in voormalig Joegoslavië in de jaren 90 en het conflict in Irak tussen 2003 en 2009. Ook werden RAF Puma’s veelvuldig ingezet tijdens humanitaire missies, zoals na de overstromingen in Mozambique in 2000 en in het Caribisch gebied na orkaan Irma in 2017.
Tussen 2012 en 2014 werden 24 RAF Puma’s gemoderniseerd tot HC.2 standaard. Met nieuwe motoren en staartrotor, een digitale cockpit en grotere brandstoftanks werd de laadcapaciteit verdubbeld en het vliegbereik zelfs verdrievoudigd. Sinds de ontwikkeling van de oorspronkelijke Puma-helikopter volgden verschillende nieuwere versies. Van de SA.332 Super Puma werden zelfs meer exemplaren verkocht dan van de oorspronkelijke variant. Zuid-Afrika ontwikkelde een eigen versie, de Atlas Oryx. Aérospatiale (later Eurocopter, het huidige Airbus Helicopters) bouwde voort op het succes van de Super Puma met de ontwikkeling van de Cougar, ook in gebruik bij de Nederlandse luchtmacht. De EC725/H225M Caracal is de modernste versie van dit type. Nederland heeft Caracals besteld als opvolger voor de Cougar.
Het Britse 230 squadron is een “tijger squadron”. Verschillende Puma’s van 230 sqn vlogen met tijgerstrepen, zoals deze in 2019 © Arjan van der Rijt 
Deze RAF Puma kreeg een speciaal jasje voor de “Tiger Meet” in 2005 © Arjan van der Rijt 
Deze RAF Puma kreeg een speciaal jasje voor de “Tiger Meet” in 2005 © Arjan van der Rijt
Op dit moment is er nog geen type bij de Royal Air Force dat de helikopter direct zal vervangen. Het selectieprogramma voor een “New Medium Helicopter“, bedoeld als vervanger van onder meer de Puma, heeft vertraging opgelopen. Van de drie kandidaten (Airbus H175M, Leonardo AW149 en Sikorsky S-70/H-60 Blackhawk) hebben Airbus en Sikorsky zich voortijdig teruggetrokken uit het traject. Met de buitendienststelling van de Puma blijft alleen de Chinook over als transporthelikopter voor de Royal Air Force. Tot 2015 beschikte de RAF ook over AW101 Merlin transporthelikopters, totdat deze werden overgedragen aan de Royal Navy.
In 2014 kreeg deze Puma van 230 sqn een beschildering, zoals die van de Short Sunderland vliegboten van 230 sqn van RAF Far East Asia Command tijdens WO II © Arjan van der Rijt 
De beschildering is speciaal ter nagedachtenis aan de bemanning van Sunderland “Black Peter”, die in 1944 verloren ging © Arjan van der Rijt
