Op 29 april kreeg Up in the Sky de kans om mee te vliegen aan boord van een Airbus A330 MRTT (Multi Role Tanker Transport) tijdens een tankermissie boven Noord-Duitsland. Dit type toestel vormt een cruciale schakel in moderne luchtoperaties en wordt ingezet om gevechtsvliegtuigen in de lucht van brandstof te voorzien. Zo werden recent nog drie MRTT’s ingezet om F-35’s te ondersteunen tijdens hun lange oversteek richting Japan.
Start op Vliegbasis Eindhoven
De dag begint op Vliegbasis Eindhoven. Binnen in de ‘terminal’ voelt het verrassend vertrouwd, net als op een reguliere luchthaven. Een scherm met vertrekkende vluchten informeert over de vlucht van vandaag. Dit keer staat MMF15 op de planning, met een geplande vertrektijd van 13:05 uur. Na een briefing door teamleden van de Multinational MRTT Unit (MMU) volgt een check-inproces bij de balie. Precies zoals je dat verwacht, met ook hier een bordje met bagageregels van maximaal twintig kilo, al is dat voor deze missie niet noodzakelijk.
Na het afgeven van het paspoort volgt een beveiligingscontrole. Vervolgens staat een bus klaar die alle genodigden naar de imposante Airbus met registratie T-060 brengt, die vandaag wordt ingezet voor deze missie boven Noord-Duitsland. Op het platform staan meerdere A330 MRTT-toestellen opgesteld. Wat een indrukwekkend gezicht! In totaal beschikt de NAVO over negen van deze Airbus A330 MRTT’s, waarvan er vijf opereren vanaf Eindhoven en vier vanuit Keulen.
Boarding van de A330 MRTT
Eenmaal aan boord valt meteen op hoe ‘normaal’ het toestel aanvoelt. De cabine-indeling is grotendeels vergelijkbaar met die van een luchtvaartmaatschappij. Vooraan bevinden zich enkele rijen comfortabele ‘business class’-stoelen en daarachter volgen veel reguliere stoelen. Bovendien voelt het ruimer en comfortabeler aan. Vanwege de weight and balance van het toestel wordt iedereen gevraagd om in eerste instantie voorin plaats te nemen. Later, zodra de omstandigheden het toelaten, mag er naar achteren worden verplaatst om beter zicht te krijgen op de actie. Via de intercom wordt alvast een tipje van de sluier gegeven: vandaag worden Eurofighters en Panavia Tornado’s verwacht die brandstof komen afnemen van de tanker.
Take-off richting Duitsland
Om 13:14 uur wordt het toestel van de gate geduwd en volgens planning volgt even later de start. Om 13:29 uur komen de wielen los van de grond en begint de klim naar 21.000 voet. De koers wordt gezet richting Bremen. Ondertussen blijft de vlucht niet onopgemerkt. Ook op de grond weten spotters het toestel te volgen en vast te leggen.
Eenmaal boven de Noordzee, ter hoogte van Duitsland, begint het operationele deel van de vlucht. Het toestel daalt naar 18.000 voet en begeeft zich in een zogeheten tankertrack. Dit is een vooraf bepaald vliegpatroon, vaak een soort langgerekte cirkel of ‘orbit’, waarin de tanker blijft vliegen zodat straaljagers eenvoudig kunnen aansluiten voor brandstofoverdracht.
Eurofighters in zicht!
Zodra de tankertrack is bereikt, worden de pods onder de vleugels geactiveerd. Vanuit deze pods worden lange slangen uitgerold. Via een headset is live mee te luisteren met de communicatie tussen de cockpitbemanning en de piloten van de straaljagers. Hier wordt pas echt duidelijk hoe hoog het niveau van coördinatie ligt. Alles verloopt strak en helder, communicatie op Champions League-niveau!
Niet veel later verschijnen de eerste Eurofighters aan de linkerkant van de A330 MRTT, een indrukwekkend gezicht op slechts enkele meters afstand. Daarna volgen ook toestellen aan de rechterzijde. Later in de missie sluiten ook Panavia Tornado’s aan, allemaal afkomstig van de Duitse Luftwaffe. Het samenspel tussen tanker en straaljagers is fascinerend om te zien: één voor één sluiten de jets aan, maken contact en nemen brandstof af, om vervolgens weer los te koppelen en plaats te maken voor de volgende.
Bijzondere operatie
Wat deze operatie extra bijzonder maakt, is het internationale karakter. De Multinational MRTT Unit is een samenwerking tussen meerdere Europese NAVO-landen. Samen financieren en opereren zij de vloot, waarbij elk land jaarlijks een aantal vlieguren afneemt. Hoewel de toestellen Nederlands geregistreerd zijn, zijn ze eigendom van de NAVO. Inmiddels vervult de vloot meerdere rollen. Naast air-to-air refueling worden de toestellen ingezet voor strategisch transport. Bovendien kan het in korte tijd worden omgebouwd tot een vliegend ziekenhuis, met zes intensive care-units en zestien stretchers. De veelzijdigheid van de A330 MRTT is indrukwekkend. Eén toestel blijft standaard in medische configuratie beschikbaar, zodat er geen tijd verloren gaat bij acute inzet.
Terugkeer na een geslaagde missie
Na meerdere succesvolle tankmomenten zit de missie erop en zet het toestel koers terug naar Eindhoven. Rond 16:00 uur wordt de landing ingezet. Binnen het internationale team heerst ook duidelijk een gevoel van trots. Wat voor hen dagelijkse praktijk is, voelt voor buitenstaanders als een unieke blik achter de schermen van een cruciaal onderdeel van de NAVO-operaties. Deze vlucht laat zien hoe strak luchtoperaties op dit niveau zijn georganiseerd. Een ervaring die niet alleen indruk maakt, maar ook respect afdwingt voor iedereen die hier dagelijks aan werkt.
