Eind februari vertrokken F-35’s van de Koninklijke Luchtmacht voor een “wereldtournee” naar de Verenigde Staten en Japan. De eerste stop van het oefendeployment: Hill Air Force Base in Utah. Het eerste (Amerikaanse) deel van de oefening kreeg de naam “Lightning Forge”.
Voor Up in the Sky beantwoordden beide detachementscommandanten vragen over de oefening. 313 squadron van vliegbasis Volkel had de leiding, en leverde het meeste personeel. 312 squadron (Volkel) en 322 squadron (Leeuwarden) vulde aan om de missie te kunnen voltooien.
Luitenant-kolonel Vincent “Swinger” Bos is squadroncommandant van 313 sqn en was detachementscommandant tijdens het eerste deel van de oefening: ‘Het was een eer om zo’n waanzinnig detachement te mogen leiden. Voor het Air combat Command was dit de eerste keer dat we op deze schaal en met deze intensiteit gingen opereren. En voor mij was dit de grote test of we met dit team klaar zijn voor “sustained combat operations. Iedereen heeft vanaf de eerste dag keihard de schouders eronder gezet en er waren een aantal flinke uitdagingen om de operatie op de rit te krijgen. Maar met de juiste mindset en een ijzersterke team spirit hebben we die allemaal overwonnen. En uiteindelijk alle oefendoelstellingen behaald. Een heel mooi resultaat wat zeker niet vanzelfsprekend is.’
Bewuste keuze
Detachementscommandant tijdens het tweede deel van de oefening, tevens squadroncommandant van 312 sqn, is luitenant-kolonel Bram ‘B’ Versteeg: ‘Het is motiverend om te zien wat er gebeurt als je een club “airmen” als het ware oppakt en ergens in de wereld wegzet. Waar ze dan met de juiste middelen toe in staat zijn, en wat voor “team spirit” er op zo’n moment ontstaat, is mooi om te zien.’
De keuze voor Hill AFB is niet toevallig, het is zelfs een heel bewuste keuze geweest. De vliegbasis bevindt zich in bergachtig terrein met een groot oefengebied in de directe omgeving. De Utah Test & Training Range (UTTR) beschikt over een enorm groot oefenluchtruim met allerlei realistische “vijandelijke” bedreigingen vanaf de grond waartegen geoefend kan worden.
‘Dit was de eerste keer dat we met de F-35 in zo’n groot detachement op pad gingen – wat altijd goed is eerst te beoefenen voordat we dit in het echt moeten doen. In Europa ontbreekt het momenteel aan hoogwaardige trainingsgebieden met voldoende ondersteuning om een training op deze manier uit te voeren. Daarom zijn we uitgeweken naar Amerika en op Hill AFB beland.’
Brothers in arms
‘Hill AFB is een van de meest operationele velden binnen USAF ACC, en de drie F-35 squadrons daar (5th, 34th en 421st squadron) worden altijd als eerste ingezet voor gevechtsoperaties. Zo hebben ze deelgenomen aan Midnight Hammer, Absolute Resolve en Epic Fury. Daarmee ademt het veld een zeer operationele mindset en heeft er erg waardevolle kruisbestuiving plaatsgevonden op het gebied van “combat experience”. Zowel op de grond als in de lucht.’
De Nederlanders waren erg te spreken over de ontvangst door de Amerikanen. “Swinger”: ‘De Amerikanen hebben ons geweldig ontvangen. Iedereen weet dat er op politiek niveau soms best wat spanningen zijn in de wereld. Maar daar hebben wij in de onderlinge samenwerking niks van gemerkt. We waren “brothers & sisters in arms”, vertrouwd zoals altijd en zo behandelden we elkaar ook. En dat werkt erg prettig samen. Van alle oefeningen die we tot nu toe heb gedaan in de VS, durf ik zelfs wel te zeggen dat onze Amerikaanse collega’s op Hill AFB de beste host waren die we tot nu toe heb meegemaakt. Ondanks de operationele druk van vandaag hebben we volledige kunnen integreren met onze belangrijke Amerikaanse F-35-partner.’
Slimmer maken
Ook de samenwerking met de Amerikanen verliep opvallend soepel: ‘We trainen en werken allemaal volgens dezelfde standaard. Dit was merkbaar vanaf de eerste dag. En dat zorgde ervoor dat de integratie vlekkeloos verliep. In de meeste formaties hebben we zelfs Amerikaanse en Nederlandse flight members gemixt. Bijvoorbeeld nummer 1 en 2 van een formatie Amerikaans, en nummer 3 en 4 van een formatie Nederlands. Of andersom. En dat was alsof we dit al jaren op die manier deden. Dat is erg krachtig, en dat zegt ook iets over ons vermogen om overal ter wereld geïntegreerd “Air Power” te kunnen leveren met de F-35. Daarnaast hebben we onze eigen gevechtsleiders meegenomen die onderdeel werden van de Amerikaanse eenheid, hun systemen mochten bedienen en elkaar “slimmer” hebben gemaakt in het begeleiden van complexe operaties met meerder landen.’
Tegenslagen
‘Wat ons het meeste is bijgebleven: de verbazingwekkende resultaten waar het detachement toe in staat was en hoe trots mij dit maakt als DETCO [detachementscommandant – LvdB]. Ondanks een gebrek aan ervaring en wat tegenslagen links en rechts, zijn alle oefendoelstellingen behaald. Terwijl het wel een deployment was, dat intenser en dynamischer was dan ooit. Dat kan alleen als je een ijzersterk team om je heen hebt met de juiste mindset. En dat is heel mooi om van dichtbij mee te maken en om hier leiding aan te geven. De intrinsieke motivatie van onze mensen komt echt naar boven tijdens zo’n oefening en het geeft vertrouwen dat we klaar zijn om te beschermen wat ons dierbaar is.’
‘De belangrijkste lessons learned komen vooral uit de samenstelling van het detachement, de samenstelling van de ondersteunende eenheden en hoe we dit soort operaties nog slimmer en efficiënter plannen en uitvoeren. Met nog meer aandacht voor de mens. Want het zijn uiteindelijk de mensen die het doen.’
Binnenkort een vervolgartikel over het tweede deel van het oefendeployment, via Hawaii naar Japan: “Kazaguruma Guardian”.
