Frankrijk staat open voor samenwerking met Zweden bij de ontwikkeling van een nieuwe generatie gevechtsvliegtuigen. Dat heeft een functionaris van het Élysée laten weten, vlak voor het bezoek van de Franse president Emmanuel Macron aan Zweden. Parijs ziet daarbij mogelijkheden om de eigen expertise op het gebied van vliegtuigmotoren te combineren met de kennis en ervaring van de Zweedse industrie.
Frankrijk ziet kansen voor samenwerking
Volgens de Franse functionaris zoeken beide landen naar een relatief compacte en lichte straaljager. Daarmee lijken de ambities van Frankrijk en Zweden op bepaalde punten goed op elkaar aan te sluiten. ‘We zijn allebei op zoek naar vliegtuigen die redelijk vergelijkbaar en vrij klein zijn’, aldus de functionaris tegenover Franse media. Vooral op het gebied van motoren ziet Parijs mogelijkheden. Frankrijk beschikt met Safran over een eigen fabrikant van gevechtsvliegtuigmotoren, terwijl Zweden voor de aandrijving van de Saab Gripen afhankelijk is van Amerikaanse technologie van GE Aerospace. Volgens de Franse functionaris zou juist die technische kennis een basis kunnen vormen voor samenwerking.
Einde van FCAS biedt nieuwe ruimte
De toenadering tot Zweden komt op een belangrijk moment voor de Europese jachtvliegtuigindustrie. Het ambitieuze Future Combat Air System (FCAS), waaraan Frankrijk, Duitsland en Spanje jarenlang werkten, viel eerder dit jaar definitief uiteen na langdurige meningsverschillen tussen de betrokken industrieën. Vooral de samenwerking tussen Dassault Aviation en Airbus Defence and Space liep vast. Het mislukken van het programma heeft de Europese machtsverhoudingen op het gebied van toekomstige gevechtsvliegtuigen opnieuw op scherp gezet. Frankrijk kijkt daardoor naar nieuwe mogelijkheden voor Europese gevechtsvliegtuigen.
Duitsland
Frankrijk is overigens niet het enige Europese land dat toenadering zoekt tot Stockholm. Duitsland heeft eerder al contact gezocht met Zweden over mogelijke samenwerking rond toekomstige gevechtsvliegtuigen. Daarmee ontstaat een opvallende concurrentiestrijd tussen Parijs en Berlijn om de Zweedse industrie aan zich te binden. Zweden beschikt met Saab over een belangrijke nationale speler in de militaire luchtvaart en heeft bovendien ruime ervaring met het ontwikkelen van relatief compacte gevechtsvliegtuigen. De Gripen vormt daarvan het belangrijkste voorbeeld. Het toestel wordt door Saab zelf ontwikkeld en geproduceerd, terwijl de motor gebaseerd is op technologie van het Amerikaanse GE Aerospace.
Saab en Dassault kennen elkaar al
Een samenwerking tussen de Zweedse en Franse industrie zou bovendien niet volledig nieuw zijn. Dassault Aviation en Saab ontwikkelen allebei zelfstandig gevechtsvliegtuigen en hebben volgens Parijs in het verleden al samengewerkt. De Franse functionaris omschreef beide bedrijven als concurrenten die een vergelijkbare aanpak hanteren en respect voor elkaar hebben. Tegelijkertijd benadrukt Frankrijk dat er op dit moment nog geen formele overeenkomst ligt. Het gaat vooralsnog om mogelijke samenwerkingsgebieden die verder onderzocht kunnen worden. Daarbij kan de Franse expertise op het gebied van motoren een belangrijk voordeel voor Zweden vormen, terwijl Saab juist ervaring meebrengt met de ontwikkeling van compacte en relatief kostenefficiënte gevechtsvliegtuigen.
Besluit Zweden uiterlijk in 2027
Zweden heeft nog geen definitieve keuze gemaakt over de toekomst van zijn gevechtsvliegtuigcapaciteit. Stockholm verwacht uiterlijk in september 2027 duidelijkheid te geven over de volgende stappen van het programma. Tot die tijd kan het land verschillende samenwerkingsmogelijkheden onderzoeken. De toenadering vanuit zowel Frankrijk als Duitsland maakt die keuze politiek en industrieel interessant. Voor Parijs biedt samenwerking met Zweden bovendien de mogelijkheid om na het mislukken van FCAS een nieuwe Europese route voor toekomstige gevechtsvliegtuigen te verkennen, terwijl Stockholm kan profiteren van aanvullende Franse expertise op gebieden waar het zelf minder capaciteit heeft.
