KLM gaat de komende jaren bijna 5.000 arbeidsplaatsen anders organiseren. Dat komt neer op een afname van bijna 15 procent van het huidige personeelsbestand. Met een ingrijpende reorganisatie wil de luchtvaartmaatschappij de kosten structureel verlagen. Een deel van het werk wordt uitbesteed aan externe partijen, terwijl andere activiteiten worden ondergebracht bij moederbedrijf Air France-KLM. Topvrouw Marjan Rintel spreekt van pijnlijke maatregelen: ‘Dit raakt collega’s die al hun hele leven met ziel en zaligheid voor KLM werken.’
Bijna 5.000 banen
De reorganisatie raakt verschillende onderdelen. Zo zijn sinds dit voorjaar al circa 1.250 banen bij KLM Catering Services door de samenwerking met cateraar gategroup op een andere manier georganiseerd. Daarnaast verwacht de airline dat ongeveer 800 banen bij Ground Services in de toekomst door een externe partij worden uitgevoerd. Nog eens 2.000 arbeidsplaatsen worden verplaatst naar Air France-KLM. Daarvan bevinden zich er 1.500 bij customer contact center Cygnific. KLM verwacht de personele gevolgen zoveel mogelijk op te vangen door natuurlijk verloop, vrijwillige vertrekregelingen en het herplaatsen van medewerkers binnen de organisatie.
Organisatie kleiner maken
Met de reorganisatie wil KLM zich nadrukkelijker richten op activiteiten die rechtstreeks bijdragen aan de dienstverlening aan klanten en het concurrentievermogen. Werkzaamheden die andere partijen efficiënter kunnen uitvoeren, worden uitbesteed of anders georganiseerd. Dat geldt onder meer voor delen van de grondafhandeling op Schiphol. Bij Passenger Services moeten digitalisering en nieuwe technologie ervoor zorgen dat reizigers steeds meer zelf kunnen regelen bij het inchecken, boarden en omboeken.
Jaarlijks resultaat moet met 1 miljard euro omhoog
De ingrepen zijn onderdeel van een breder pakket aan maatregelen waarmee KLM het financiële fundament wil versterken. De luchtvaartmaatschappij heeft naar eigen zeggen de afgelopen jaren al een structurele verbetering van ruim 750 miljoen euro gerealiseerd, maar stelt dat dit onvoldoende is om de toekomst veilig te stellen. Het jaarlijkse resultaat moet met 1 miljard euro verbeteren tot 1,4 miljard euro. Daarmee wil de Blauwe Zwaan onder meer kunnen investeren in nieuwe vliegtuigen, de dienstverlening aan passagiers en het personeel. Ook moet de productiviteit structureel omhoog. KLM mikt op een verbetering van minstens 8 procent in 2028, in combinatie met een zeer gematigde loonontwikkeling. Daarvoor wil de maatschappij met vakbonden nieuwe cao-afspraken maken.
‘Het doet pijn’
Volgens Rintel is het voortbestaan niet vanzelfsprekend. De luchtvaartmaatschappij heeft te maken met steeds complexere omstandigheden, waaronder internationale onrust, hoge brandstofprijzen en toenemende druk op de luchtvaartsector. ‘Daarom nemen we, op dit kantelpunt voor KLM, ingrijpende en soms pijnlijke maatregelen. Elk onderdeel, elke divisie wordt gevraagd om bij te dragen.’
Rintel erkent dat de maatregelen grote gevolgen hebben voor het personeel. Volgens haar is ingrijpen noodzakelijk om KLM op langere termijn gezond te houden. ‘Het doet pijn om activiteiten te verplaatsen die van oudsher onderdeel zijn van ons bedrijf. Dit raakt collega’s die al hun hele leven met ziel en zaligheid voor KLM werken’, aldus Rintel. Tegelijkertijd waarschuwt zij dat niets doen nog grotere gevolgen zou hebben, zowel voor de werkgelegenheid als voor de internationale bereikbaarheid van Nederland. ‘Daarom grijpen we in om KLM weer sterker en concurrerender te maken. Dat doen we in alle zorgvuldigheid, met respect en in dialoog met de medezeggenschap, vakbonden, partners en stakeholders.’
Vakbond kritisch
De vakbond FNV vindt dat werknemers niet mogen opdraaien voor de problemen van KLM. Vooral het voornemen om werkzaamheden bij KLM Cityhopper en in de Oosthal uit te besteden, stuit op kritiek. Volgens de organisatie kan daarmee de concurrentie tussen grondafhandelaren op Schiphol opnieuw toenemen. Dat leidt volgens de FNV tot meer werkdruk en slechtere arbeidsomstandigheden. Daarnaast verzet de organisatie zich tegen de oproep van de directie aan vakbonden om genoegen te nemen met zeer gematigde loonafspraken. Bestuurder Egon Groen stelt dat KLM juist moet investeren in de medewerkers die het bedrijf draaiende houden, in plaats van verder op banen en arbeidsvoorwaarden te bezuinigen.

