Close Menu
  • Home
  • Recent
  • NL Nieuws
  • Achtergrond
  • Editors’ Choice
  • Rubrieken
    • Analyse
    • Boeken
    • Column
    • Foto-artikel
    • Historische Luchtvaart
    • Interview
    • Longread
    • Militair
    • Opinie
    • Podcast
    • Travel
  • Webshop
  • Werken in de Luchtvaart
Facebook X (Twitter) Instagram LinkedIn YouTube WhatsApp
  • Over Up in the Sky
  • Vacature plaatsen
  • Adverteren
  • Redactie
  • Tip de redactie
  • Contact
Facebook Instagram Threads X (Twitter) LinkedIn TikTok YouTube WhatsApp
Up in the SkyUp in the Sky
  • Home
  • Recent
  • NL Nieuws

    Eindbestemming: Mojave Airport | Achtergrond

    31/01/2026

    Minderheidskabinet: Lelystad open, Schiphol deels dicht?

    30/01/2026

    Dit wil het nieuwe kabinet met Schiphol en de luchtvaart

    30/01/2026

    Consumentenbond haalt uit naar reisaanbieders

    29/01/2026

    Vliegtuig maakt opvallende vlucht boven Twente Airport

    29/01/2026
  • Achtergrond

    Wordt KLM-partner eerste klant nieuwe Airbus?

    31/01/2026

    Eindbestemming: Mojave Airport | Achtergrond

    31/01/2026

    Vlucht naar Nederland krijgt onverwachte wending | Column

    25/01/2026

    Een KLM DC-10-vlucht om nooit te vergeten | Column

    24/01/2026

    ‘In tien uur leer ik je vliegen’ | Interview

    24/01/2026
  • Editors’ choice

    Wordt KLM-partner eerste klant nieuwe Airbus?

    31/01/2026

    Eindbestemming: Mojave Airport | Achtergrond

    31/01/2026

    Minderheidskabinet: Lelystad open, Schiphol deels dicht?

    30/01/2026

    Dit wil het nieuwe kabinet met Schiphol en de luchtvaart

    30/01/2026

    Airbus aan de slag met verkoop nieuw vliegtuig?

    30/01/2026
  • Rubrieken
    • Analyse
    • Boeken
    • Column
    • Foto-artikel
    • Historische Luchtvaart
    • Interview
    • Militair
    • Longread
    • Opinie
    • Podcast
    • Travel
  • Webshop
  • Werken in de Luchtvaart
Up in the SkyUp in the Sky
Home»Algemeen»Naast het nieuws»Achtergrond»Longread»Opleiding Nederlandse F-16 vliegers in Amerika | Longread
Longread

Opleiding Nederlandse F-16 vliegers in Amerika | Longread

Door Leonard van den Broek19 januari 2020, 06:49Leestijd: 6 minuten
Facebook WhatsApp Twitter LinkedIn Email
Nederlandse en Amerikaanse F-16's op Tucson ANGB, met staartcode 'AZ' van Arizona © Leonard van den Broek
Delen
Facebook WhatsApp Twitter LinkedIn Email

Al sinds 1991 stuurt Nederland aankomende F-16 piloten naar Amerika, om te worden opgeleid op dit vliegtuigtype. Sinds 2010 gebeurt dat weer op de vliegbasis Tucson in Arizona. Up in the Sky bracht een bezoek aan het Nederlandse opleidingsdetachement aldaar.

Overeenkomst

Nederland heeft hiervoor een trainingsovereenkomst gesloten met de 162nd Wing, Arizona Air National Guard. De Nederlandse piloten vliegen in het 148th Fighter Squadron. Dit squadron is een van de drie F-16 opleidingssquadrons die gestationeerd zijn op Tucson. Luitenant-kolonel Joost ‘Niki’ Luijsterburg is commandant van het Nederlandse opleidingsdetachement op Tucson. “Hier op Tucson staan permanent tien Nederlandse F-16’s gebaseerd; vijf eenzitters en vijf tweezitters. Meestal hebben we steeds vier Nederlandse studenten die hier hun ‘IQT’ volgen.”

Kolonel Joost ‘Niki’ Luijsterburg, commandant van het Nederlandse opleidingsdetachement op Tucson © Leonard van den Broek

Vliegopleiding

De IQT (Initial Qualification Training) is voor kandidaat-jachtvliegers die hun vliegopleiding met succes hebben afgerond. Tijdens deze training leren de studenten niet alleen te vliegen op de F-16, maar het ook te gebruiken als wapensysteem. Luijsterburg: “De IQT duurt idealiter ongeveer 9 maanden. Daarnaast verzorgen we ook kortere cursussen, zoals de Tx-course.” De Tx-course of transitiecursus is gericht op ervaren vliegers die bijvoorbeeld na een staffunctie, opnieuw gekwalificeerd moeten worden.

F-16AM van het 148th Fighter Squadron, met bij de cockpit de naam van commandant Luijsterburg © Paul Mali

Oefenen

Verder komen er iedere twee weken vanuit Nederland vier F-16 piloten om te oefenen. “Standaard vliegen de studenten ’s ochtends een oefenmissie. ’s Middags is er dan een wave van vier vliegtuigen voor de operationele vliegers. Die komen hier oefenen, om in Nederland de geluidsoverlast te verminderen en te profiteren van het perfecte vliegweer.”

Nederlandse eenzits F-16AM en tweezits F-16BM op Tucson ANGB © Lucien Blok

Voordelen

Het heeft verschillende voordelen om Nederlandse F-16 piloten in Tucson te laten trainen. Naast de eerder genoemde praktische voordelen (vliegweer, geluid), is het gunstig  dat de opleiding helemaal naar Nederlandse wensen kan worden ingericht. “We leiden de vliegers op zoals wij het zelf willen, en niet zoals de Amerikanen het willen. Dat is ook het grote verschil met de opzet van de training op Luke. De opleiding van de F-35 vliegers op Luke is volledig ingebed in de Amerikaanse opleidingsstructuur.”

F-16AM van het 148th Fighter Squadron © Paul Mali
Staart van Nederlandse F-16 op Tucson met de vlag van Arizona en Nederland © Leonard van den Broek

Nederlands

Op Tucson heeft Nederland de opleidingssyllabus en de ‘grading standards’ (beoordelingsnormen) helemaal in eigen hand. Luijsterburg: “Door deze aanpak kunnen we onze jachtvliegers het beste voorbereiden op de Nederlandse situatie, de Nederlandse regelgeving, de Nederlandse limieten, enzovoort.”

F-16BM van het ‘Nederlandse opleidingsdetachement op Tucson ANGB © Lucien Blok
Nederlandse F-16AM op Tucson ANGB © Paul Mali

Top Gun

Eén van de weinige nadelen van Tucson is het gebrek aan open water in de nabijheid. In Nederland vliegen de F-16 piloten regelmatig boven zee, maar de zee is ver te zoeken in de woestijn van Arizona. Daarom gaat elke opleidingsklas twee weken naar MCAS Miramar nabij San Diego, aan de Stille Oceaan. Ooit was Miramar de thuisbasis van ‘Top Gun’, tegenwoordig is het een belangrijke vliegbasis van het US Marine Corps. De Nederlandse F-16 vliegers kunnen vanaf Miramar oefenen in het vliegen boven water. Bovendien hebben ze ideale oefentegenstanders in de F/A-18 Hornets van de Marines.

Nederlandse en Amerikaanse F-16’s onder de ‘sunshades’ van Tucson ANGB © Paul Mali
Nederlandse F-16’s onder de ‘sunshades’ op Tucson ANGB, Arizona © Lucien Blok

Instructeur

De Amerikaanse luitenant-kolonel Jeff Waterbury is sinds drie jaar instructeur bij het 148th Fighter Squadron. Waterbury is al achttien jaar instructeur op de F-16 en heeft studenten uit een groot aantal landen voorbij zien komen. “Vergeleken met het Amerikaanse trainingsprogramma op de F-16 is het Nederlandse iets korter, met iets minder vlieguren. Daarentegen vliegen de Nederlandse studenten meer ’s nachts. Verder wordt er van de Nederlandse studenten meer verwacht. Omdat de Nederlanders de opleiding zelf hebben ingericht, kunnen ze ook meer eisen van de studenten.”

Amerikaanse F-16 met vlaggen van nationaliteiten die op Tucson worden getraind © Leonard van den Broek

Nationaliteiten

Tijdens zijn carrière als F-16 instructeur heeft Waterbury studenten van diverse landen opgeleid. “Ik heb gevlogen met onder meer Singaporezen, Polen, Bahreini’s en Japanners. Die variatie in nationaliteiten is wel iets wat ik nu een beetje mis. Het is altijd wel een interessante uitdaging, om met piloten uit verschillende landen te vliegen.” Waterbury is positief over het niveau van de Nederlandse piloten: “Ik ben onder de indruk van de kwaliteit van de Nederlandse studenten. In al mijn jaren als instructeur heb ik grote verschillen in niveau gezien bij de studenten. Maar de Nederlanders zijn altijd uitstekende vliegers gebleken.”

Amerikaanse F-16D van 152nd Fighter Wing, Arizona Air National Guard © Lucien Blok
Amerikaanse F-16C uitgerust met blauwe oefenbommen en Litening doelaanwijspod © Paul Mali

Toekomst

Het opleiden van F-16 vliegers op Tucson is voorlopig nog niet ten einde. Luijsterburg: “Ons contract met de Arizona Air National Guard loopt tot halverwege 2022. De laatste piloten die we hier opleiden, vliegen dan in Nederland nog zo’n twee jaar door op de F-16. Dus over een jaar of vijf is het in Nederland gedaan met de F-16.” Of Nederland ooit terugkeert naar Tucson met de F-35, is nog onzeker. “Dat is echt nog toekomstmuziek. Maar het is zeker niet uitgesloten.”

F-16’s op Tucson ANGB, Arizona © Lucien Blok
Amerikaanse F-16 op Tucson, met landende United EMB 175 © Leonard van den Broek

Ideaal

In elk geval zal de komende jaren de F-16 training nog op Tucson blijven, al zullen niet per se Amerikaanse vliegers worden opgeleid. Waterbury: “De F-16 is nog altijd een waardevol toestel en er zijn nog genoeg landen die recent F-16’s hebben aangeschaft. De kans is dus groot dat die piloten hier opgeleid gaan worden, zoals bijvoorbeeld de Iraakse F-16 vliegers hier zijn opgeleid.” Waterbury verwacht dat de  F-35 training uiteindelijk ook naar Tucson zal komen, zoals dat ook eerder gebeurde met de F-16. “Het luchtruim, de faciliteiten en ook de weersomstandigheden: alles hier is ideaal om te vliegen en te trainen.”

The author would like to thank Lt Col Luijsterburg (RNLAF), Lt Col Waterbury and MSgt Givens of 162nd Fighter Wing at Tucson ANGB for their cooperation. Met dank aan Lucien Blok en Paul Mali, voor hun medewerking aan de totstandkoming van dit artikel.

Overzicht van deel van de ‘flightline’ op Tucson ANGB, Arizona © Lucien Blok
Amerikaanse F-16C van het 152nd Fighter Squadron ‘Los Vaqueros’ (De Cowboys) © Paul Mali
Amerikaanse F-16’s van de 162nd Fighter Wing, Tucson ANGB © Leonard van den Broek

Nu te bestellen: Transavia's Retro A321neo!🤩

Pre-order nu in de nieuwe webshop! Let op: limited edition, dus wees er snel bij!





Werken in de Luchtvaart

Officier Vlieger (VWO) – Werken bij Defensie

Verschillend
VWO

Officier Vlieger – Werken bij Defensie

Verschillend

Onderofficier Luchtgevechtsleiding – Werken bij Defensie

Uddel
MBO
F-16 Luchtmacht Opleiding
Delen: Facebook WhatsApp Twitter LinkedIn Email Copy Link
Leonard van den Broek
  • Website
  • LinkedIn

Redacteur en fotograaf. Leonard groeide op in Eindhoven waar het vliegverkeer rond het toenmalige Welschap zijn interesse wekte. De afgelopen jaren bezocht Leonard talloze vliegbases in binnen- en buitenland. Zijn specialisatie betreft dan ook de militaire luchtvaart. In het dagelijks leven is Leonard werkzaam als arts bij een GGD.

Gerelateerde Artikelen

Wordt KLM-partner eerste klant nieuwe Airbus?

31/01/2026Sytse Sijbesma

Eindbestemming: Mojave Airport | Achtergrond

31/01/2026Lieneke Koornstra

Minderheidskabinet: Lelystad open, Schiphol deels dicht?

30/01/2026Sytse Sijbesma
Recent

Huisdieren tijdelijk niet welkom bij deze airline

31/01/2026

Wizz wil nu al van nieuwste aanwinst af

31/01/2026

Wordt KLM-partner eerste klant nieuwe Airbus?

31/01/2026
Populair

Frankrijk levert Rafale-straaljagers aan nieuw land

26/01/2026

Airline is woedend op Nederlands bedrijf

27/01/2026

Nieuwe klant voor Super Hercules

27/01/2026

Bedankt

Je ontvangt vanaf nu de nieuwsbrief!

.

Werken in de Luchtvaart

Officier Vlieger (VWO) – Werken bij Defensie

Verschillend
VWO

Onderofficier Luchtgevechtsleiding – Werken bij Defensie

Uddel
MBO

Officier Vlieger – Werken bij Defensie

Verschillend
Up in the Sky
Facebook Instagram Threads X (Twitter) LinkedIn TikTok YouTube WhatsApp RSS
  • Over Up in the Sky
  • Adverteren
  • Algemene voorwaarden
  • Disclaimer
  • Privacy
  • Manage Consent
  • Contact
© 2026 UpFactory B.V. Alle rechten voorbehouden.

Type above and press Enter to search. Press Esc to cancel.